Widget Image

Ο πρώην Πρύτανης Ιωακείμ Γρυσπολάκης για τα κτίρια του Πολυτεχνείου Κρήτης

Το 2004 έγινε κατάληψη από ομάδα αναρχοαυτόνομων στο ιστορικό κτήριο της Vης Μεραρχίας Κρήτης, το οποίο ανήκει στο Πολυτεχνείο Κρήτης.

Η πρυτανεία δημοπράτησε την μίσθωση του Ενετικού Συνόλου, προκειμένου να έχει έσοδα και για να αποκατασταθεί η κορωνίδα της Παλαιάς Πόλης των Χανίων.

Υπ’ όψιν ότι η ετήσια μίσθωση είναι 356.000€, δηλαδή το 35% της ετήσιας επιχορήγησης του Ιδρύματος για λειτουργικές ανάγκες.

Όμως, η κοινωνία των Χανίων είτε στηρίζει τους καταληψίες (Rosa Nera) είτε σιωπά.

Το άρθρο, που ακολουθεί, δημοσιεύθηκε στα Χανιώτικα Νέα μετά το 2011.

Το δίλημμα που τίθεται για τους χανιώτες και τις οργανώσεις τους είναι: Επειδή η προσπάθεια της πρυτανείας 2005-2010 (ολοκλήρωση μελέτης αξίας 760.000€, έγκριση από το Κ.Α.Σ., εξασφάλιση πίστωσης 4.000.000 €, ολοκλήρωση διαγωνισμού και απόφαση Συγκλήτου για ανάθεση εργολαβίας, έγκριση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για υπογραφή σύμβασης, συμφωνία με Εισαγγελέα Αρείου Πάγου και Εφετών Κρήτης, συμφωνία με την Αστυνομική Δ/νση Κρήτης) για αποκατάσταση της Μεραρχίας υπονομεύτηκε από την επόμενη πρυτανεία, επειδή χρήματα για εκπόνηση νέας μελέτης και εργολαβίας για την αποκατάσταση δεν θα υπάρξουν για τα πολλά επόμενα χρόνια, οι χανιώτες έχουν μία εκ των ακόλουθων επιλογών: (α) να παραμείνει το Ενετικό Συγκρότημα (Μεραρχία + Παλαιές Φυλακές + Στρατώνας + πλατεία) σε άθλια κατάσταση και όνειδος για την παλαιά πόλη, (β) να αποκατασταθεί, να χρησιμοποιηθεί, να είναι επισκέψιμη η πλατεία στους πολίτες και επισκέπτες και το Πολυτεχνείο Κρήτης; να λάβει κατά μέσον όρο 356.000 € ετησίως για 25 χρόνια και στο τέλος της 25ετίας να περιέλθει πάλι στη χρήση του Ιδρύματος.

Το Πολυτεχνείο Κρήτης έχει στην κυριότητά του το διατηρητέο κτίριο της 5ης Μεραρχίας με την περίφημη πλατεία στο ύψωμα του Καστελιού, που δεσπόζει της παλιάς πόλης των Χανίων. Το συνολικό εμβαδόν της μελέτης αποκατάστασης του κτηρίου ανέρχεται στα 2.093 τ.μ.

Το κτίριο αυτό είναι σημαντικό για την πόλη τόσο για την ιστορία του, όσο και για την πολεοδομική και αρχιτεκτονική του ταυτότητα. Κτίστηκε κατά το 1869-70 επί Μουσταφά-πασά, στη βορειοδυτική πλευρά του λόφου του Καστελιού, στο χώρο όπου από την περίοδο της Ενετοκρατίας μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα υπήρχε το διοικητικό κέντρο.

Στέγασε το πρώτο Διοικητήριο της Κρητικής Πολιτείας (1898-1910) και στη συνέχεια τις διοικητικές και αστυνομικές υπηρεσίες της πόλης.

Χρησιμοποιήθηκε ως έδρα της 5ης Μεραρχίας Στρατού ως το 1985, οπότε αγοράσθηκε από το Πολυτεχνείο Κρήτης. Πρόκειται για διώροφο κτίριο με εσωτερικό αίθριο και υπόγειο και μήκος πλευρών 26μ επί 31μ περίπου.

Μαζί με τα γειτνιάζοντα κτήρια των Στρατώνων και των Φυλακών, τα οποία επίσης ανήκουν στο Πολυτεχνείο Κρήτης, αποτελεί ένα σύνολο που χαρακτηρίζει την εικόνα του λόφου του Καστελιού από την πλευρά του ενετικού λιμανιού.

Τα τελευταία κτήρια στεγάζουν σήμερα τη Διοίκηση (Φυλακές) και την Πρυτανεία (Στρατώνες) του Ιδρύματος. Θα πρέπει να τονιστεί η σπουδαιότητα της άμεσης γειτνίασης με το Μεγάλο Αρσενάλι, το οποίο αποκαταστάθηκε το 2000, διαθέτει συνεδριακούς και εκθεσιακούς χώρους και στεγάζει το Κέντρο Αρχιτεκτονικής της Μεσογείου.

Η βόρειος πλευρά της πλατείας μπροστά από το κτίριο της Μεραρχίας ορίζεται από το τείχος και τα ερείπια του παλιού Διοικητηρίου, που πυρπολήθηκε το 1897, ενώ το κτίριο της Μεραρχίας είναι ένα διατηρητέο μνημείο (Υπ. Απ. 6478 / 26-7-65 ,ΦΕΚ 523 /Β / 16-8-65 ).

Σημειωτέον ότι, βάσει της μελέτης του γραφείου του αρχιτέκτονα Αντώνη Νουκάκη, η πλατεία στην βόρεια πλευρά του κτιρίου, η οποία ανήκει εξ ολοκλήρου στο Πολυτεχνείο Κρήτης, αποκαθίσταται και διαμορφώνεται, ώστε να αναδείξει το κτήριο και να αξιοποιήσει την μοναδική θέα.

Για την επίτευξη του στόχου της αποκατάστασης και επαναχρησιμοποίησης αυτού του μνημείου, έχουν ακολουθηθεί τα εξής βήματα από το 2001 έως σήμερα:

1. Το 2001 αρχίζει η διαδικασία εκπόνησης του Κτηριολογικού Προγράμματος μετά από συνεχείς επαφές του υπογράφοντος, με την ιδιότητα του αρμόδιου αντιπρύτανη για θέματα ανάπτυξης, και της τότε διευθύντριας των Τεχνικών Υπηρεσιών με την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, αφού στόχος μας ήταν η στέγαση σε αυτό της υπό ίδρυση Σχολής Καλών Τεχνών

2. Με το υπ’ αρ. πρωτ. 51423/ΣΤ1/20-5-2002 έγγραφο του Υπουργείου Παιδείας εγκρίνεται το Κτηριολογικό Πρόγραμμα, απαραίτητη προϋπόθεση συνέχισης της μελέτης

3. Με την απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού υπ’ αρ. πρωτ. ΥΠΠΟ/ΔΑΒΜΜ/69183/317π.ε./10-3-2004 το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο εγκρίνει την μελέτη αποκατάστασης

4. Η οριστική μελέτη και οι μελέτες εφαρμογής εκπονούνται από το Γραφείο Α. Νουκάκη με κόστος περίπου 650.000€

5. Μετά από αίτημα και επίμονες προσπάθειες του υπογράφοντος, με την ιδιότητα του πρύτανη (έγγραφα αιτήματα υπ’ αρ. πρωτ. 2962/14-3-2007 και 4694/19-6-2009), το Υπουργείο Παιδείας εγκρίνει τη δημοπράτηση του έργου με προϋπολογισμό 4.500.000€, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, με το υπ’ αρ. πρωτ. 105746/ΣΤ1/2-9-2009 έγγραφό του

6. Η Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών του Ιδρύματος επικαιροποιεί τα τεύχη δημοπράτησης και η Σύγκλητος στη συνεδρίαση 285/18-9-2009 εγκρίνει τα τεύχη δημοπράτησης του έργου

7. Η Σύγκλητος στη συνεδρίαση 293/29-1-2010 εγκρίνει τον τροποποιημένο προϋπολογισμό στο ποσόν των 4.999.999,63€ και δίνει εντολή δημοπράτησης του έργου της αποκατάστασης του κτηρίου της 5ης Μεραρχίας

8. Η δημοπράτηση προσελκύει πολλές εργοληπτικές εταιρείες και η Επιτροπή Διαγωνισμού ανακηρύσσει τον Ιούνιο 2010 μειοδότρια εταιρεία, η οποία προσέφερε έκπτωση 47,01%, ήτοι προσφορά 2.003.715,83€ πλέον ΦΠΑ

9. Η Σύγκλητος στη συνεδρίαση 305/16-7-2010 επικυρώνει το αποτέλεσμα της δημοπράτησης και δίνει εντολή αποστολής της σύμβασης στο Ελεγκτικό Συνέδριο και στη συνέχεια υπογραφή της σύμβασης

10. Το Ελεγκτικό Συνέδριο του Κράτους (Ε.Σ.) με την απόφαση 487/2010, η οποία κοινοποιήθηκε στο Πολυτεχνείο Κρήτης με το έγγραφο 62948/28-12-2010, εγκρίνει την υπογραφή σύμβασης και την εκτέλεση του έργου

11. Στις 13-1-2011 έληξε η προθεσμία για την υποβολή ενδεχόμενων ενστάσεων ενώπιον του VI Τμήματος του Ε.Σ. και θα έπρεπε, σύμφωνα με την απόφαση της Συγκλήτου 305/16-7-2010, να υπογραφεί η σύμβαση και να εγκατασταθεί ο εργολάβος, προκειμένου να εκτελεσθεί το έργο.

Είναι σαφές ότι η αποκατάσταση του μνημείου αυτού και η επαναχρησιμοποίησή του δεν αφορά μόνον το Πολυτεχνείο Κρήτης. Αφορά την χανιώτικη, αλλά και την κρητική, κοινωνία στο σύνολό της, λόγω της συμβολικής, ιστορικής και αισθητικής σημασίας του μνημείου.

Η διαδικασία διήρκεσε εννέα χρόνια και έφθασε στο κρίσιμο σημείο της εγκατάστασης του εργολάβου.

Η ενδεχόμενη ολιγωρία, λόγω της παράνομης κατάληψης του κτηρίου από την ROSA NERA, μπορεί να αποβεί μοιραία, αφού η ματαίωση του έργου θα έχει ως συνέπεια την απώλεια της ευκαιρίας για αποκατάσταση του μνημείου, την απώλεια της πίστωσης και την απαξίωση των τευχών δημοπράτησης με απρόβλεπτες συνέπειες και την ενδεχόμενη κατάρρευση μέρους ή όλου του μνημείου.

Η αποκατάστασή του, εκτός των άλλων, θα φέρει και την πόλη των Χανίων εγγύτερα στο στόχο της για ένταξη της παλιάς πόλης στο αρχείο των μνημείων της παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.

Εξ άλλου, λόγω της έλλειψης πόρων, το κτήριο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από την Αρχιτεκτονική Σχολή μας, σε συνδυασμό και με την χρήση της Γαλλικής Σχολής.

Χωρίς σχόλια

Μας συγχωρείτε, αλλά δε μπορείτε να γράψετε κάποιο σχόλιο.